Vriendschap

Voor stoïcijnen bestaat er geen toeval, integendeel, alles hangt met elkaar samen . Alles wat gebeurt, heeft invloed op ons leven, en ons leven heeft invloed op alles wat er gebeurt. Haal één radar (lees een persoon) uit het systeem weg, en het systeem is niet meer hetzelfde. Wij zijn onlosmakelijk verbonden met de hele Kosmos.

Volgens stoïcijnen is het leven niets waard zonder vriendschap. Het10622962_10204806847792925_4807577913320807156_n argument van Marcus Aurelius voor saamhorigheid is dat de mens altijd ook een wereldburger is. Zeggen dat je Amsterdammer of Nederlander ben, ontkent je wereldburgerschap, want dan maak je expliciet onderscheid tussen Nederland en bijvoorbeeld Frankrijk. Een dergelijk onderscheid werkt de verwantschap alleen maar tegen. Hoewel het moeilijk is je verbonden te voelen met mensen die ruim 1000 kilometer verderop wonen, kun je je wel open en respectvol tegenover hen opstellen. Een dergelijke houding kan alleen maar positief uitpakken. Aurelius concludeert: des te meer vrienden, des te veiliger we ons voelen.

Seneca verduidelijkt dat deze veiligheid vooral bestaat uit steun die we mogen verwachten van een vriend (in Brieven over ethiek, 175U):

de reden die Epicurus gaf waarom een wijze persoon een vriend wil hebben: dat hij iemand heeft die voor hem zorgt bij ziekte en die hem helpt als hij in de gevangenis geworpen wordt of in armoede belandt, maar ook dat hijzelf iemand heeft voor wie hij kan zorgen als die persoon ziek wordt en die hij kan bevrijden uit de gevangenneming door zijn vijanden.

Overigens geen filosoof hechtte meer waarde aan vriendschap dan Epicurus (geen stoïcijn). Epicurus noemt vriendschap het waardevolste dat een mens kan verwerven.

 Van alle middelen tot volledig levensgeluk die de wijsheid ons verschaft, is het verwerven van vriendschap verreweg het belangrijkste. (Authentieke leerstelling 27)

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *